Co musisz wiedzieć:

• Dr Eugeniusz Pryczkowski zaprezentował dziś w Gdańsku swoją książkę poświęconą życiu księdza Hilarego Jastaka.
• Duchowny zmarł w 2000 roku w Gdyni, gdzie służył jako proboszcz parafii Najświętszego Serca Pana Jezusa i gdzie wspierał strajkujących stoczniowców w Sierpniu 1980 roku.
• – To on był pierwszym kapelanem Solidarności, to on dał tę siłę, tę charyzmę pracownikom Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni, by wytrwali w strajku, by wytrwali w tych swoich postanowieniach – podkreślał autor publikacji. 

Kim był “Król Kaszubów”? 

„Ksiądz prałat Hilary Jastak. Król Kaszubów i Solidarności” – to tytuł najnowszej książki dr Eugeniusza Pryczkowskiego, dziennikarza, pisarza i działacza społecznego. Publikacja stanowi pierwszą pełną biografię ks. Hilarego Jastaka, kapelana oddziałów Armii Krajowej na Mazowszu, świadka wydarzeń Grudnia ‘70, proboszcza parafii Najświętszego Serca Pana Jezusa w Gdyni, kapłana, który odprawił pierwszą Mszę Świętą dla strajkujących na terenie gdyńskiej stoczni w Sierpniu 1980 roku.

Lider strajku w Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni, Andrzej Kołodziej w taki sposób wspominał duchowe wsparcie, jakiego kapłan udzielał stoczniowcom w tamtym czasie: “Nie sposób przecenić roli ks. Jastaka jako współtwórcy naszego zwycięstwa, a także jego pomocy w trudnych czasach lat 80. Zawszy był z tymi, których krzywdziła komuna”.

Stojąca po drugiej stronie, Służba Bezpieczeństwa pisała w swoich raportach, że ksiądz Jastak jest “jednostką upartą” oraz “należy do grupy księży najbardziej wojowniczo ustosunkowanych do władz państwowych na terenie Gdyni”, a także jest do reszty oddany hierarchii kościelnej. 

O tym, co skłoniło dr Eugeniusz Pryczkowskiego do napisania pierwszej pełnej biografii “Króla Kaszubów i Solidarności” opowiedział nam sam autor. 

– W 90 roku ksiądz Hilary Jastak założył fundację pomocy stypendialnej dla młodzieży z Kaszub, młodzieży z Gdyni, i wtedy tak się stało, że moja przyszła żona była jedną z pierwszych stypendystek. I od tego czasu zapoznaliśmy się z księdzem prałatem Jastakiem. On niezwykle nas fascynował, on jako ten "Król Kaszub", jako ta postać rozmiłowana w regionie kaszubskim, bo sam podkreślał bardzo często swoją tożsamość kaszubską jako Kościerzak rodowity, mieszkaniec Gdyni. Podkreślał to, że budował tę parafię gdyńską od właściwie 1946, a formalnie 1949 roku na tym gruncie kaszubskim. I już właściwie wtedy ta myśl towarzyszyła mi żeby kiedyś w przyszłości napisać książkę. Mało tego, on sam to nawet mówił do mnie kiedyś: ty musisz napisać książkę o mnie

– wspominał autor.

– To on był pierwszym kapelanem Solidarności, to on dał tę siłę, tę charyzmę pracownikom Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni, by wytrwali w strajku, by wytrwali w tych swoich postanowieniach i tak też się stało. Gdyby jak powiadają moi liczni rozmówcy: nie ta jego charyzma, nie ta jego zachęta, to strajk by upadł. Bo właśnie 17 sierpnia 1980 roku on utrzymał ten strajk. Ludzie chcieli iść do domów swoich na Mszę, a on poszedł do Stoczni do nich, niejako wyszedł naprzeciw tej całej sprawie i zachował tę siłę w ludziach

– powiedział nam dr Eugeniusz Pryczkowski.

Wieczory z historią w Sali BHP

Dzisiejsze spotkanie autorskie w historycznej Sali BHP Stoczni Gdańskiej poprowadził dr Adam Chmielecki, dyrektor operacyjny Tygodnika Solidarność. 

Rozmowie z autorem książki towarzyszyła także projekcja filmu dokumentalnego poświęconemu ks. Jastakowi. 

Dzisiejsza prezentacja książki była pierwszym wydarzeniem z cyklu “Wieczory z historią w Sali BHP” organizowanego przez Fundację Promocji Solidarności pod patronatem Tygodnika Solidarność i portalu Tysol.

– Trudno znaleźć lepsze miejsce do dyskusji o polskiej historii niż Sala BHP Stoczni Gdańskiej. Tutaj 46 lat temu historia przyspieszyła. To jest miejsce narodzin Solidarności i początku procesu obalenia komunizmu w Europie Środkowej i Wschodniej. Dlatego chcemy tutaj dyskutować o polskiej historii – nie tylko o tej związanej z oporem antykomunistycznym i Solidarnością – chociaż oczywiście ten temat też będzie się pojawiał. Chcemy szukać takiej nici przewodniej, wspólnych polskich wartości, które przewijały się przez wieki w różnych epokach historii Polski. Nie tylko po to, aby jeszcze lepiej tę historię poznawać, ale by się nią inspirować, aby szukać w niej motywacji i źródeł do działania na rzecz teraźniejszości i przyszłości – mówił Adam Chmielecki. 

– Będziemy mówili o historii, ale na tej bazie będziemy również mówili o wyzwaniach współczesności: cywilizacyjnych, geopolitycznych, społecznych, gospodarczych, kulturowych. Wstęp jest wolny. Zapraszamy wszystkich na spotkania z cyklu "Wieczory z historią w Sali BHP"

– zapraszał.

💬 „Trudno znaleźć lepsze miejsce do dyskusji o polskiej historii niż Sala BHP Stoczni Gdańskiej”

Adam Chmielecki, dyrektor Fundacji Promocji Solidarności o nowym cyklu "Wieczory z historią w Sali BHP" pic.twitter.com/y4uUiWDLvU

— Fundacja Promocji Solidarności (@FPSolidarnosci) March 25, 2026