Blisko 90 proc. naruszeń wolności religijnej w Polsce w 2022 r. dotyczyła wprost katolicyzmu, ale to nie wszystko

Fizyczne ataki na osoby wierzące, znieważanie miejsc kultu i symboli religijnych oraz ograniczanie publicznego wyznawania wiary. Aż 87,69 proc. przypadków to zdarzenia przeciwko wyznaniu katolickiemu - głosi raport przygotowany przez Laboratorium Wolności Religijnej działające przy Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Treść raportu jest prezentowana na konferencji prasowej zorganizowanej wspólnie przez Laboratorium i Katolicką Agencję Informacyjną. Łącznie w 2022 roku było to 130 przypadków naruszeń prawa do wolności religijnej.
zdjęcie poglądowe Blisko 90 proc. naruszeń wolności religijnej w Polsce w 2022 r. dotyczyła wprost katolicyzmu, ale to nie wszystko
zdjęcie poglądowe / pixabay.com/Couleur

Konstytucja RP w art. 53 deklaruje prawo do wolności sumienia i religii, mimo to na terenie Polski odnotowuje się różne formy ataków na osoby wierzące, miejsca kultu i symbole religijne.

Czwarta już edycja raportu mówi o 130 przypadkach naruszeń prawa do wolności religijnej w Polsce, do których doszło od 1 stycznia do 31 grudnia 2022 r. Zostały one podane do wiadomości publicznej za pośrednictwem mediów oraz zgłoszone do Ośrodka Informacyjno-Konsultacyjnego Laboratorium Wolności Religijnej.

Naruszenia obejmują m.in. fizyczne ataki na osoby wierzące, niszczenie i znieważanie miejsc kultu, symboli religijnych i przedmiotów czci religijnej, ograniczanie publicznego wyznawania wiary oraz dyskryminację ze względu na przekonania religijne.

Statystyki

Aż 87,69% odnotowanych naruszeń prawa do wolności religii w Polsce w podanym okresie dotyczyło zdarzeń przeciwko wyznaniu katolickiemu (114 przypadków). Ofiarami ataków z powodu swej wiary były także osoby/wspólnoty przynależne do wyznania prawosławnego (1 przypadek), ewangelicko-augsburskiego (2 przypadki) oraz wyznawcy judaizmu (2 przypadki) i hinduizmu (1 przypadek). 10 naruszeń zostało przyporządkowanych jako akty znieważające wartości wspólne dla wszystkich chrześcijan. Chodzi tu o profanacje krzyża lub akty wandalizmu dokonane na terenach nekropolii.

Województwa z największą ilością naruszeń w roku 2022 to: pomorskie - 20 aktów (15,37%), śląskie - 15 aktów (11,54%), dolnośląskie i wielkopolskie – po 12 aktów (9,23%) oraz mazowieckie i małopolskie – po 11 aktów (8,45%).

Kategorie

Naruszenia podzielono na siedem kategorii:

- fizyczne ataki na osoby wierzące (duchownych i świeckich) - 3

- niszczenie i znieważanie miejsc kultu (kościoły, kapliczki, cmentarze) - 87

- niszczenie i znieważanie symboli religijnych i przedmiotów czci religijnej (krzyże, figurki, obrazy świętych) - 19

- ograniczanie publicznego wyznawania wiary (złośliwe zakłócanie sprawowania aktów religijnych: modlitwy, liturgii) - 6

- dyskryminacja ze względu na przekonania religijne (ograniczanie praw z powodu wyznawanej wiary) - 1

- nawoływanie do nienawiści na tle różnic wyznaniowych albo znieważanie grupy ludności lub jakiejś osoby z powodu jej przynależności wyznaniowej - 4

- inne - 10

Porównanie z latami poprzednimi

Analiza Laboratorium Wolności Religijnej wskazuje na utrzymującą się od 1 stycznia 2020 r. wysoką skalę dyskryminacji osób wierzących, a także dewastacji miejsc kultu, znieważania i niszczenia znaków oraz symboli religijnych w przestrzeni publicznej.

Ogólna liczba naruszeń dokonanych w 2022 r. zmniejszyła się w porównaniu do roku 2020 (odnotowano wówczas 311 przypadków) czy roku 2021 (158 przypadków), znacznie jednak przewyższa liczbę aktów motywowanych antyreligijnie z roku 2019 (łącznie 72 przypadki).

Podobnie jak latach 2019-2021, najliczniejszą grupę naruszeń prawa do wolności religii w roku 2022, obejmującą 66,92% przypadków, stanowiły akty niszczenia i znieważania miejsc kultu: katedr, sanktuariów, kościołów, cmentarzy i przydrożnych kapliczek. 

Z analizy doniesień medialnych wynika, że ataki wobec chrześcijan ze względu na ich przynależność religijną rodzą napięcia społeczne, wywołują niepokój we wspólnotach lokalnych, powodują poczucie zagrożenia i nieakceptowania ze względu na swoją przynależność religijną i chęć jej manifestowania.

W podsumowaniu autorzy raportu stwierdzają, że rok 2022 nie przyniósł większych zmian w stanie wolności religijnej na świecie. W dalszym ciągu obawy budzić może dostrzegalne w różnych krajach i różnych kręgach kulturowych dążenie do sekularyzacji sfery publicznej. "Tendencje te wynikają z autorytarnej polityki władz lub motywowane są wartościami 'demokratycznymi' – troską o respektowanie wolności przekonań i swobody wyrażania opinii różnych grup społecznych" - brzmi jeden z wniosków raportu.

Dyskryminacje

Na drugim biegunie sytuują się naruszenia praw osób wierzących, które stanowią mniejszość religijną w państwach rządzonych przez silną, wpływową grupę religijną. W krajach zachodniego kręgu kulturowego nie dochodzi wprawdzie do prześladowań z powodu wyznawanej wiary, ale wolność sumienia i religii bywa naruszana aktami dyskryminacji. Jako jedno z fundamentalnych praw człowieka stanowi często przedmiot orzekania sądów na szczeblu krajowym, jak i międzynarodowym. Rozpatrywane sprawy dotyczą najczęściej obszarów, w których wolność religijna jednostki lub grupy styka się ze sferą publiczną: ekonomią (zwłaszcza z działalnością gospodarczą i środowiskiem pracy), systemem edukacji czy systemem opieki zdrowotnej.

Ukraina

W perspektywie wolności sumienia i religii jako znamienne dla roku 2022 raport wskazuje na skutki rosyjskiej agresji na Ukrainę, gdzie wojska agresora na wielką skalę niszczą świątynie i miejsca kultu, a także prześladują duchownych.

Według danych udostępnionych we wrześniu 2022 r. przez Państwową Służbę Ukrainy ds. Polityki Etnicznej i Wolności Sumienia (DESS) od momentu rozpętania przez Rosję wojny wojska agresora zniszczyły na Ukrainie co najmniej 270 kościołów, cerkwi i innych obiektów kultu religijnego w przynajmniej 14 obwodach. W wyniku bombardowań i ostrzałów uszkodzonych zostało 136 budynków sakralnych Ukraińskiego Kościoła Prawosławnego Patriarchatu Moskiewskiego, 30 świątyń Kościoła Prawosławnego Ukrainy, 30 kościołów wyznań protestanckich, 5 muzułmańskich i 5 żydowskich domów modlitwy, 4 świątynie katolickie, 3 greckokatolickie, 66 Sal Królestwa świadków Jehowy. Rosjanie nie tylko niszczą miejsca kultu religijnego, lecz również prześladują i mordują duchownych.

Laboratorium Wolności Religijnej

Laboratorium Wolności Religijnej powstało w 2020 r. w ramach Fundacji Pro Futuro Theologiae, działającej przy Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Jego głównym celem jest działalność na rzecz ochrony wolności sumienia i religii. Realizowana jest ona poprzez działania prewencyjne i profilaktyczne, a także różnego rodzaju inicjatywy edukacyjne służące przeciwdziałaniu naruszeniom wolności sumienia i religii oraz dyskryminacji chrześcijan ze względu na wyznawaną religię.

Laboratorium podejmuje aktywność związaną z monitorowaniem oraz reagowaniem na wszelkiego rodzaju przejawy dyskryminacji na tle przynależności wyznaniowej. W tym celu corocznie przygotowywany jest raport przedstawiający przypadki naruszenia prawa do wolności religijnej na terenie Polski. Jego opracowanie w oparciu o analizę zebranych danych, wraz z ukazaniem tendencji i zmian w stosunku do roku poprzedniego oraz w odniesieniu do skali zjawiska w wybranych krajach europejskich, odbywa się pod koniec każdego roku kalendarzowego.

Wolność religii lub przekonań to podstawowe prawo człowieka, które od 1966 r. jest gwarantowane przez prawo międzynarodowe w ramach Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych. Zasadniczą treścią wolności religijnej jest prawo do posiadania, manifestowania oraz zmiany swojej religii lub przekonań zarówno indywidualnie, jak i wspólnie z innymi, publicznie lub prywatnie.

lk, Laboratorium Wolności Religijnej / Warszawa


Oceń artykuł
Wczytuję ocenę...

 

POLECANE
Andrzej Duda: Trwa odbudowa polskiej armii po poprzednich ośmiu latach rządu Tuska Wiadomości
Andrzej Duda: Trwa odbudowa polskiej armii po poprzednich ośmiu latach rządu Tuska

Prezydent Andrzej Duda z satysfakcją przyjął środowe przemówienie szefa MON Władysława Kosiniak-Kamysza, podkreślając jednocześnie, że odbudowę polskiej armii, która trwa od 2015 r., poprzedziło osiem lat rządów Donalda Tuska, który w „istotnym stopniu” dokonywał jej „likwidacji”.

Kosiniak-Kamysz w Sejmie nt. obronności RP: „Przygotowywana jest nowa strategia bezpieczeństwa” pilne
Kosiniak-Kamysz w Sejmie nt. obronności RP: „Przygotowywana jest nowa strategia bezpieczeństwa”

– Zwiększyliśmy nakłady finansowe na obronność do 118 mld zł z budżetu państwa, a łącznie z Funduszem Wsparcia Sił Zbrojnych to jest 159 mld zł – powiedział wicepremier, szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz, przedstawiając w środę w Sejmie informację na temat bezpieczeństwa.

Prezydent spotkał się w Sejmie z protestującymi rolnikami tylko u nas
Prezydent spotkał się w Sejmie z protestującymi rolnikami

Prezydent Andrzej Duda spotkał się z protestującymi dziesiąty dzień w Sejmie rolnikami.

Pożar w Warszawie: „Ogromne zadymienie” z ostatniej chwili
Pożar w Warszawie: „Ogromne zadymienie”

W Rembertowie, na obrzeżach Warszawy, doszło do pożaru dużej hałdy odpadów – informuje TVN24.pl.

Polski odcinek Rail Baltica ma być najwolniejszy Wiadomości
Polski odcinek Rail Baltica ma być najwolniejszy

„Dziennik Gazeta Prawna” informuje, że nabiera tempa budowa linii Rail Baltica. Niestety, to właśnie polski odcinek ma być w całej międzynarodowej układance najwolniejszy.

Dziennikarz znany z „Faktów” TVN… dyrektorem w Poczcie Polskiej z ostatniej chwili
Dziennikarz znany z „Faktów” TVN… dyrektorem w Poczcie Polskiej

Znany dziennikarz Dariusz Prosiecki – niegdyś przez wiele lat tworzący materiały dla „Faktów” TVN – został dyrektorem Biura Współpracy Międzynarodowej i Filatelistyki Poczty Polskiej. 

Trzy kraje z Europy ogłosiły uznanie Palestyny. Izrael reaguje gorące
Trzy kraje z Europy ogłosiły uznanie Palestyny. Izrael reaguje

Norwegia, Irlandia i Hiszpania ogłosiły uznanie Palestyny za państwo, co wywołało stanowczą reakcję ministerstwa spraw zagranicznych Izraela.

Balony rozpoznania radarowego od USA za miliard dolarów. Szef MON podpisał umowę pilne
Balony rozpoznania radarowego od USA za miliard dolarów. Szef MON podpisał umowę

Polskie wojsko otrzyma cztery aerostaty radarowej obserwacji obiektów w powietrzu i na powierzchni. Wicepremier, szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz podpisał w środę w tej sprawie umowę o wartości 960 mln dol. netto.

„Więcej widzów niż TVN24”. Danuta Holecka ogłasza sukces z ostatniej chwili
„Więcej widzów niż TVN24”. Danuta Holecka ogłasza sukces

Danuta Holecka, była szefowa „Wiadomości”, a od kilku miesięcy główna prezenterka programu informacyjnego „Dzisiaj” na antenie Telewizji Republika, podzieliła się z widzami informacjami o rosnącej oglądalności.

Irlandia: Premier Harris ogłosił uznanie Palestyny za państwo z ostatniej chwili
Irlandia: Premier Harris ogłosił uznanie Palestyny za państwo

Premier Irlandii Simon Harris ogłosił w środę uznanie Palestyny za państwo. Decyzja formalnie wejdzie w życie – podobnie jak w przypadku tych ogłoszonych równolegle przez Norwegię i Hiszpanię – 28 maja.

REKLAMA

Blisko 90 proc. naruszeń wolności religijnej w Polsce w 2022 r. dotyczyła wprost katolicyzmu, ale to nie wszystko

Fizyczne ataki na osoby wierzące, znieważanie miejsc kultu i symboli religijnych oraz ograniczanie publicznego wyznawania wiary. Aż 87,69 proc. przypadków to zdarzenia przeciwko wyznaniu katolickiemu - głosi raport przygotowany przez Laboratorium Wolności Religijnej działające przy Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Treść raportu jest prezentowana na konferencji prasowej zorganizowanej wspólnie przez Laboratorium i Katolicką Agencję Informacyjną. Łącznie w 2022 roku było to 130 przypadków naruszeń prawa do wolności religijnej.
zdjęcie poglądowe Blisko 90 proc. naruszeń wolności religijnej w Polsce w 2022 r. dotyczyła wprost katolicyzmu, ale to nie wszystko
zdjęcie poglądowe / pixabay.com/Couleur

Konstytucja RP w art. 53 deklaruje prawo do wolności sumienia i religii, mimo to na terenie Polski odnotowuje się różne formy ataków na osoby wierzące, miejsca kultu i symbole religijne.

Czwarta już edycja raportu mówi o 130 przypadkach naruszeń prawa do wolności religijnej w Polsce, do których doszło od 1 stycznia do 31 grudnia 2022 r. Zostały one podane do wiadomości publicznej za pośrednictwem mediów oraz zgłoszone do Ośrodka Informacyjno-Konsultacyjnego Laboratorium Wolności Religijnej.

Naruszenia obejmują m.in. fizyczne ataki na osoby wierzące, niszczenie i znieważanie miejsc kultu, symboli religijnych i przedmiotów czci religijnej, ograniczanie publicznego wyznawania wiary oraz dyskryminację ze względu na przekonania religijne.

Statystyki

Aż 87,69% odnotowanych naruszeń prawa do wolności religii w Polsce w podanym okresie dotyczyło zdarzeń przeciwko wyznaniu katolickiemu (114 przypadków). Ofiarami ataków z powodu swej wiary były także osoby/wspólnoty przynależne do wyznania prawosławnego (1 przypadek), ewangelicko-augsburskiego (2 przypadki) oraz wyznawcy judaizmu (2 przypadki) i hinduizmu (1 przypadek). 10 naruszeń zostało przyporządkowanych jako akty znieważające wartości wspólne dla wszystkich chrześcijan. Chodzi tu o profanacje krzyża lub akty wandalizmu dokonane na terenach nekropolii.

Województwa z największą ilością naruszeń w roku 2022 to: pomorskie - 20 aktów (15,37%), śląskie - 15 aktów (11,54%), dolnośląskie i wielkopolskie – po 12 aktów (9,23%) oraz mazowieckie i małopolskie – po 11 aktów (8,45%).

Kategorie

Naruszenia podzielono na siedem kategorii:

- fizyczne ataki na osoby wierzące (duchownych i świeckich) - 3

- niszczenie i znieważanie miejsc kultu (kościoły, kapliczki, cmentarze) - 87

- niszczenie i znieważanie symboli religijnych i przedmiotów czci religijnej (krzyże, figurki, obrazy świętych) - 19

- ograniczanie publicznego wyznawania wiary (złośliwe zakłócanie sprawowania aktów religijnych: modlitwy, liturgii) - 6

- dyskryminacja ze względu na przekonania religijne (ograniczanie praw z powodu wyznawanej wiary) - 1

- nawoływanie do nienawiści na tle różnic wyznaniowych albo znieważanie grupy ludności lub jakiejś osoby z powodu jej przynależności wyznaniowej - 4

- inne - 10

Porównanie z latami poprzednimi

Analiza Laboratorium Wolności Religijnej wskazuje na utrzymującą się od 1 stycznia 2020 r. wysoką skalę dyskryminacji osób wierzących, a także dewastacji miejsc kultu, znieważania i niszczenia znaków oraz symboli religijnych w przestrzeni publicznej.

Ogólna liczba naruszeń dokonanych w 2022 r. zmniejszyła się w porównaniu do roku 2020 (odnotowano wówczas 311 przypadków) czy roku 2021 (158 przypadków), znacznie jednak przewyższa liczbę aktów motywowanych antyreligijnie z roku 2019 (łącznie 72 przypadki).

Podobnie jak latach 2019-2021, najliczniejszą grupę naruszeń prawa do wolności religii w roku 2022, obejmującą 66,92% przypadków, stanowiły akty niszczenia i znieważania miejsc kultu: katedr, sanktuariów, kościołów, cmentarzy i przydrożnych kapliczek. 

Z analizy doniesień medialnych wynika, że ataki wobec chrześcijan ze względu na ich przynależność religijną rodzą napięcia społeczne, wywołują niepokój we wspólnotach lokalnych, powodują poczucie zagrożenia i nieakceptowania ze względu na swoją przynależność religijną i chęć jej manifestowania.

W podsumowaniu autorzy raportu stwierdzają, że rok 2022 nie przyniósł większych zmian w stanie wolności religijnej na świecie. W dalszym ciągu obawy budzić może dostrzegalne w różnych krajach i różnych kręgach kulturowych dążenie do sekularyzacji sfery publicznej. "Tendencje te wynikają z autorytarnej polityki władz lub motywowane są wartościami 'demokratycznymi' – troską o respektowanie wolności przekonań i swobody wyrażania opinii różnych grup społecznych" - brzmi jeden z wniosków raportu.

Dyskryminacje

Na drugim biegunie sytuują się naruszenia praw osób wierzących, które stanowią mniejszość religijną w państwach rządzonych przez silną, wpływową grupę religijną. W krajach zachodniego kręgu kulturowego nie dochodzi wprawdzie do prześladowań z powodu wyznawanej wiary, ale wolność sumienia i religii bywa naruszana aktami dyskryminacji. Jako jedno z fundamentalnych praw człowieka stanowi często przedmiot orzekania sądów na szczeblu krajowym, jak i międzynarodowym. Rozpatrywane sprawy dotyczą najczęściej obszarów, w których wolność religijna jednostki lub grupy styka się ze sferą publiczną: ekonomią (zwłaszcza z działalnością gospodarczą i środowiskiem pracy), systemem edukacji czy systemem opieki zdrowotnej.

Ukraina

W perspektywie wolności sumienia i religii jako znamienne dla roku 2022 raport wskazuje na skutki rosyjskiej agresji na Ukrainę, gdzie wojska agresora na wielką skalę niszczą świątynie i miejsca kultu, a także prześladują duchownych.

Według danych udostępnionych we wrześniu 2022 r. przez Państwową Służbę Ukrainy ds. Polityki Etnicznej i Wolności Sumienia (DESS) od momentu rozpętania przez Rosję wojny wojska agresora zniszczyły na Ukrainie co najmniej 270 kościołów, cerkwi i innych obiektów kultu religijnego w przynajmniej 14 obwodach. W wyniku bombardowań i ostrzałów uszkodzonych zostało 136 budynków sakralnych Ukraińskiego Kościoła Prawosławnego Patriarchatu Moskiewskiego, 30 świątyń Kościoła Prawosławnego Ukrainy, 30 kościołów wyznań protestanckich, 5 muzułmańskich i 5 żydowskich domów modlitwy, 4 świątynie katolickie, 3 greckokatolickie, 66 Sal Królestwa świadków Jehowy. Rosjanie nie tylko niszczą miejsca kultu religijnego, lecz również prześladują i mordują duchownych.

Laboratorium Wolności Religijnej

Laboratorium Wolności Religijnej powstało w 2020 r. w ramach Fundacji Pro Futuro Theologiae, działającej przy Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Jego głównym celem jest działalność na rzecz ochrony wolności sumienia i religii. Realizowana jest ona poprzez działania prewencyjne i profilaktyczne, a także różnego rodzaju inicjatywy edukacyjne służące przeciwdziałaniu naruszeniom wolności sumienia i religii oraz dyskryminacji chrześcijan ze względu na wyznawaną religię.

Laboratorium podejmuje aktywność związaną z monitorowaniem oraz reagowaniem na wszelkiego rodzaju przejawy dyskryminacji na tle przynależności wyznaniowej. W tym celu corocznie przygotowywany jest raport przedstawiający przypadki naruszenia prawa do wolności religijnej na terenie Polski. Jego opracowanie w oparciu o analizę zebranych danych, wraz z ukazaniem tendencji i zmian w stosunku do roku poprzedniego oraz w odniesieniu do skali zjawiska w wybranych krajach europejskich, odbywa się pod koniec każdego roku kalendarzowego.

Wolność religii lub przekonań to podstawowe prawo człowieka, które od 1966 r. jest gwarantowane przez prawo międzynarodowe w ramach Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych. Zasadniczą treścią wolności religijnej jest prawo do posiadania, manifestowania oraz zmiany swojej religii lub przekonań zarówno indywidualnie, jak i wspólnie z innymi, publicznie lub prywatnie.

lk, Laboratorium Wolności Religijnej / Warszawa



Oceń artykuł
Wczytuję ocenę...

 

Polecane
Emerytury
Stażowe