Dobroczynność i życzliwość - zasady ważne dla chrześcijan i żydów [video]

Jan odpowiada, dając praktyczne porady, które podkreślają podstawowe żydowskie zasady tzedakah [dobroczynność] i Chesed [życzliwość], które postrzegają dzielenie się nie tylko jako możliwą działalność charytatywną, ale raczej jako moralny obowiązek – pisze Oded Peles, rabin konserwatywnej kongregacji Shevet Achim w Jerozolimie, w komentarzu dla Centrum Heschela KUL na niedzielę 15 grudnia.
Serdeczność
Serdeczność / pixabay.com/urirenataadrienn

Pełny tekst komentarza:

W trzecią niedzielę Adwentu, w Ewangelii według Łukasza (3, 10-18), Jan Chrzciciel daje nam głęboki wgląd w żydowską etykę społeczną, szczególnie w odniesieniu do sprawiedliwości w dziedzinie finansów i dzielenia się dobrami. Gdy tłum zapytał go „Co mamy czynić?” Jan odpowiada, dając praktyczne porady, które podkreślają podstawowe żydowskie zasady tzedakah [dobroczynność] i Chesed [życzliwość], które postrzegają dzielenie się nie tylko jako możliwą działalność charytatywną, ale raczej jako moralny obowiązek. W ten sposób definicja tzedakah rozszerza się i staje się „prawością”, wymaganym sposobem życia.

Czytaj także: Ewangelia na III Niedzielę Adwentu (Niedziela Gaudete) z komentarzem [video]

Pomoc i serce wobec ubogich

Jak jest napisane w Torze: „Jeśli będzie u ciebie ubogi któryś z twych braci, w jednym z twoich miast, w kraju, który ci daje Pan, Bóg twój, nie okażesz twardego serca wobec niego ani nie zamkniesz swej ręki przed ubogim swym bratem, lecz otworzysz mu swą rękę i szczodrze mu udzielisz pożyczki, ile mu będzie potrzeba” (Pwt 15, 7-8). Księga Przysłów również podkreśla znaczenie tych dwóch zasad i łączy je ze sobą: „Kto szuka prawości/ tzedakah, dobroci, ten znajdzie życie, / tzedakah  i chwałę” (Prz 21, 21).

Mędrcy nauczają, że Jerozolima i jej mieszkańcy zostaną odkupieni, jeśli będą praktykować dobroczynne dzielenie się z innymi: „Ulla powiedział: Jerozolima będzie odkupiona tylko przez tzedakah [sprawiedliwość], jak jest powiedziane: Syjon okupi się poszanowaniem prawa, a jego nawróceni sprawiedliwością (Iz 1, 27)” - Talmud Babiloński Szabat, 139a. Co więcej, mędrcy uczą nas, że praktykowanie dobroczynności i dzielenie się naszym majątkiem z potrzebującymi jest tak cenne, że jest równe przestrzeganiu wszystkich przykazań z Pięcioksięgu Mojżesza razem wziętych! „Rav Asi mówi: Dobroczynność jest równoznaczna z wszystkimi innymi mitzvot [przykazaniami] razem wziętymi” - Talmud Babiloński, Baba Batra 9a.

Dowiadujemy się również, że jednym ze sposobów uzyskiwania przebaczenia od Boga za nasze grzechy jest praktykowanie moralnego i społecznego obowiązku dobroczynności i dzielenia się, wraz z pokutą i modlitwą. Jak mówi główna modlitwa liturgiczna żydowskich świąt: „Pokuta, modlitwa i dobroczynność unieważniają zły wyrok”.

Odpowiedź Jana Chrzciciela do żołnierzy brzmi: „Cieszcie się z waszej zapłaty”, podobnie jak słynne nauczanie w Misznie (Awot 4, 1): „Ben Zoma powiedział: ... Kto jest bogaty? Ten, kto cieszy się ze swego losu, jak jest powiedziane: ‘Bo z pracy rąk swoich będziesz pożywał, będziesz szczęśliwy i dobrze ci będzie’ (Ps 128, 2). Będziesz szczęśliwy w tym świecie i będzie ci się dobrze powodziło w przyszłym świecie”.

Pragnąc wypełnić Bożą wolę w świecie, doznać duchowego odkupienia i przebaczenia naszych grzechów, jesteśmy pouczani i zachęcani do tworzenia społeczeństwa opartego na podstawowych wartościach moralnych. Obyśmy więc byli zadowoleni z tego, co mamy i dzielili się tym, co mamy szczęście posiadać z naszymi potrzebującymi braćmi i siostrami.

„Dziełem sprawiedliwości/ tzedakah będzie pokój, a owocem prawa - wieczyste bezpieczeństwo” (Iz 32, 17).

Czytaj także: Papież na Korsyce. Kongres pobożności ludowej: odkrywanie korzeni wiary i zaangażowania

Komentarz w formie wideo

O autorze

Rabin Oded Peles jest rabinem konserwatywnej kongregacji Shevet Achim w Jerozolimie. Kantor, muzykolog i izraelski pedagog, rabin Peles urodził się w Izraelu w holendersko-niemieckiej rodzinie żydowskiej. Podążając śladami swojego dziadka, znanego kantora w Holandii, Oded służył i występował jako kantor w społecznościach na całym świecie. Specjalizuje się w unikalnych tradycjach muzycznych i liturgii Żydów zachodnioeuropejskich. Od ponad dwudziestu lat rabin Peles jest aktywny w dialogu międzywyznaniowym zarówno w swojej pracy, jak i poprzez studia akademickie. Od wielu lat przewodzi chrześcijańsko-żydowskiej grupie hebrajskiej w Jerozolimie, która studiuje Biblię, Stary i Nowy Testament.

Centrum Heschela KUL


 

POLECANE
Prezydent Karol Nawrocki zawetował ustawę o rynku kryptoaktywów z ostatniej chwili
Prezydent Karol Nawrocki zawetował ustawę o rynku kryptoaktywów

Prezydent Karol Nawrocki w czwartek po raz drugi zawetował ustawę o rynku kryptoaktywów. Podkreślił, że nowa ustawa była praktycznie taka sama jak ta, którą wcześniej zawetował i nie uwzględniono zgłaszanych zastrzeżeń. Zaprosił rząd do wspólnego przygotowania rozwiązań w tej sprawie.

Zajączkowska: PE przeciwko poprawce mówiącej, że tylko kobieta może zajść w ciążę z ostatniej chwili
Zajączkowska: PE przeciwko poprawce mówiącej, że tylko kobieta może zajść w ciążę

„Parlament Europejski właśnie zagłosował... PRZECIWKO poprawce stwierdzającej, że "Tylko biologiczna kobieta może zajść w ciążę" – poinformowała na Facebooku eurodeputowana Ewa Zajączkowska-Hernik (Konfederacja).

Karol Nawrocki zawetował ustawę uznającą język śląski za regionalny wideo
Karol Nawrocki zawetował ustawę uznającą język śląski za regionalny

Prezydent Karol Nawrocki zawetował ustawę uznającą język śląski za regionalny - poinformowała jego kancelaria. Ustawa była drugą w tej kadencji Sejmu, a w sumie - jak podliczono podczas prac parlamentarnych - dziewiątą próbą legislacyjną w tej sprawie.

KO, PSL i Lewica zablokowały zaskarżenie do TSUE tymczasowego stosowania umowy z Mercosur pilne
KO, PSL i Lewica zablokowały zaskarżenie do TSUE tymczasowego stosowania umowy z Mercosur

„KO, PSL i Lewica blokują pomysł zaskarżenia do TSUE decyzji Rady UE z 9 stycznia 2026 r. w sprawie tymczasowego stosowania umowy z krajami Mercosur” - poinformował na platformie X poseł Krzysztof Ciecióra.

Wyrok TSUE ws. WIBOR. Ekspert tłumaczy co oznacza dla kredytobiorców tylko u nas
Wyrok TSUE ws. WIBOR. Ekspert tłumaczy co oznacza dla kredytobiorców

12 lutego 2026 r. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej wydał wyrok w sprawie C-471/24 (PKO BP). Wbrew oczekiwaniom części środowisk procesowych, które zapowiadały prawne trzęsienie ziemi, orzeczenie okazało się raczej chłodnym uporządkowaniem podstawowych zasad niż zaproszeniem do masowego podważania kredytów opartych na WIBOR.

Szefowie KPRP i BBN rozpoczęli prace nad poprawkami do projektu ustawy o SAFE z ostatniej chwili
Szefowie KPRP i BBN rozpoczęli prace nad poprawkami do projektu ustawy o SAFE

Szef Kancelarii Prezydenta Zbigniew Bogucki i szef Biura Bezpieczeństwa Narodowego Sławomir Cenckiewicz rozpoczęli prace nad poprawkami do projektu ustawy dotyczącej programu SAFE - poinformował rzecznik prezydenta Rafał Leśkiewicz. Będą dotyczyć m.in. warunków udzielenia i spłaty pożyczki w ramach SAFE.

Jarosław Kaczyński: Nikt kto chce silnej i suwerennej armii, nie powinien popierać funduszu SAFE z ostatniej chwili
Jarosław Kaczyński: Nikt kto chce silnej i suwerennej armii, nie powinien popierać funduszu SAFE

„Nikt kto chce silnej i suwerennej armii, nie powinien popierać funduszu SAFE” - napisał na platformie X prezes Prawa i Sprawiedliwości Jarosław Kaczyński.

Klub PiS składa poprawki do projektu ustawy o SAFE z ostatniej chwili
Klub PiS składa poprawki do projektu ustawy o SAFE

Podczas dyskusji plenarnej w Sejmie nad projektem ustawy wdrażający program SAFE poseł PiS Andrzej Śliwka złożył poprawki związane m.in. z kontrolą wydawania pieniędzy z programu; projekt wraca więc do komisji. W dyskusji minister finansów Andrzej Domański zapewnił, że pożyczki nie będą spłacane z budżetu MON.

Belgijska policja zrobiła nalot na biura KE. W tle 900 mln euro gorące
Belgijska policja zrobiła nalot na biura KE. W tle 900 mln euro

Belgijska policja przeszukała w czwartek biura Komisji Europejskiej w związku z podejrzeniami zaistnienia nieprawidłowości podczas sprzedaży należących do niej 23 nieruchomości w 2024 roku państwowemu funduszowi majątkowemu Belgii (SFPIM) za 900 mln euro - podała AFP, powołując się na źródła.

Niedźwiedzie zastraszają mieszkańców Cisnej. „Gmina bezsilna, bo rząd nie dał narzędzi” wideo
Niedźwiedzie zastraszają mieszkańców Cisnej. „Gmina bezsilna, bo rząd nie dał narzędzi”

„Instrumenty, które miałem w walce z niedźwiedziami to kartka papieru i długopis” - powiedział Dariusz Wethacz, wójt gminy Cisna podczas posiedzenia Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa Pierwsze, podczas którego odbyło się czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o ochronie zwierząt.

REKLAMA

Dobroczynność i życzliwość - zasady ważne dla chrześcijan i żydów [video]

Jan odpowiada, dając praktyczne porady, które podkreślają podstawowe żydowskie zasady tzedakah [dobroczynność] i Chesed [życzliwość], które postrzegają dzielenie się nie tylko jako możliwą działalność charytatywną, ale raczej jako moralny obowiązek – pisze Oded Peles, rabin konserwatywnej kongregacji Shevet Achim w Jerozolimie, w komentarzu dla Centrum Heschela KUL na niedzielę 15 grudnia.
Serdeczność
Serdeczność / pixabay.com/urirenataadrienn

Pełny tekst komentarza:

W trzecią niedzielę Adwentu, w Ewangelii według Łukasza (3, 10-18), Jan Chrzciciel daje nam głęboki wgląd w żydowską etykę społeczną, szczególnie w odniesieniu do sprawiedliwości w dziedzinie finansów i dzielenia się dobrami. Gdy tłum zapytał go „Co mamy czynić?” Jan odpowiada, dając praktyczne porady, które podkreślają podstawowe żydowskie zasady tzedakah [dobroczynność] i Chesed [życzliwość], które postrzegają dzielenie się nie tylko jako możliwą działalność charytatywną, ale raczej jako moralny obowiązek. W ten sposób definicja tzedakah rozszerza się i staje się „prawością”, wymaganym sposobem życia.

Czytaj także: Ewangelia na III Niedzielę Adwentu (Niedziela Gaudete) z komentarzem [video]

Pomoc i serce wobec ubogich

Jak jest napisane w Torze: „Jeśli będzie u ciebie ubogi któryś z twych braci, w jednym z twoich miast, w kraju, który ci daje Pan, Bóg twój, nie okażesz twardego serca wobec niego ani nie zamkniesz swej ręki przed ubogim swym bratem, lecz otworzysz mu swą rękę i szczodrze mu udzielisz pożyczki, ile mu będzie potrzeba” (Pwt 15, 7-8). Księga Przysłów również podkreśla znaczenie tych dwóch zasad i łączy je ze sobą: „Kto szuka prawości/ tzedakah, dobroci, ten znajdzie życie, / tzedakah  i chwałę” (Prz 21, 21).

Mędrcy nauczają, że Jerozolima i jej mieszkańcy zostaną odkupieni, jeśli będą praktykować dobroczynne dzielenie się z innymi: „Ulla powiedział: Jerozolima będzie odkupiona tylko przez tzedakah [sprawiedliwość], jak jest powiedziane: Syjon okupi się poszanowaniem prawa, a jego nawróceni sprawiedliwością (Iz 1, 27)” - Talmud Babiloński Szabat, 139a. Co więcej, mędrcy uczą nas, że praktykowanie dobroczynności i dzielenie się naszym majątkiem z potrzebującymi jest tak cenne, że jest równe przestrzeganiu wszystkich przykazań z Pięcioksięgu Mojżesza razem wziętych! „Rav Asi mówi: Dobroczynność jest równoznaczna z wszystkimi innymi mitzvot [przykazaniami] razem wziętymi” - Talmud Babiloński, Baba Batra 9a.

Dowiadujemy się również, że jednym ze sposobów uzyskiwania przebaczenia od Boga za nasze grzechy jest praktykowanie moralnego i społecznego obowiązku dobroczynności i dzielenia się, wraz z pokutą i modlitwą. Jak mówi główna modlitwa liturgiczna żydowskich świąt: „Pokuta, modlitwa i dobroczynność unieważniają zły wyrok”.

Odpowiedź Jana Chrzciciela do żołnierzy brzmi: „Cieszcie się z waszej zapłaty”, podobnie jak słynne nauczanie w Misznie (Awot 4, 1): „Ben Zoma powiedział: ... Kto jest bogaty? Ten, kto cieszy się ze swego losu, jak jest powiedziane: ‘Bo z pracy rąk swoich będziesz pożywał, będziesz szczęśliwy i dobrze ci będzie’ (Ps 128, 2). Będziesz szczęśliwy w tym świecie i będzie ci się dobrze powodziło w przyszłym świecie”.

Pragnąc wypełnić Bożą wolę w świecie, doznać duchowego odkupienia i przebaczenia naszych grzechów, jesteśmy pouczani i zachęcani do tworzenia społeczeństwa opartego na podstawowych wartościach moralnych. Obyśmy więc byli zadowoleni z tego, co mamy i dzielili się tym, co mamy szczęście posiadać z naszymi potrzebującymi braćmi i siostrami.

„Dziełem sprawiedliwości/ tzedakah będzie pokój, a owocem prawa - wieczyste bezpieczeństwo” (Iz 32, 17).

Czytaj także: Papież na Korsyce. Kongres pobożności ludowej: odkrywanie korzeni wiary i zaangażowania

Komentarz w formie wideo

O autorze

Rabin Oded Peles jest rabinem konserwatywnej kongregacji Shevet Achim w Jerozolimie. Kantor, muzykolog i izraelski pedagog, rabin Peles urodził się w Izraelu w holendersko-niemieckiej rodzinie żydowskiej. Podążając śladami swojego dziadka, znanego kantora w Holandii, Oded służył i występował jako kantor w społecznościach na całym świecie. Specjalizuje się w unikalnych tradycjach muzycznych i liturgii Żydów zachodnioeuropejskich. Od ponad dwudziestu lat rabin Peles jest aktywny w dialogu międzywyznaniowym zarówno w swojej pracy, jak i poprzez studia akademickie. Od wielu lat przewodzi chrześcijańsko-żydowskiej grupie hebrajskiej w Jerozolimie, która studiuje Biblię, Stary i Nowy Testament.

Centrum Heschela KUL



 

Polecane