26 października 1981. Najdłuższy strajk w historii PRL-u

26 października 1981 roku w Wyższej Szkole Inżynierskiej w Radomiu rozpoczął się strajk okupacyjny i trwał aż do 13 grudnia, czyli do wprowadzenia stanu wojennego. Ten 49-dniowy protest był najdłuższym ze wszystkich strajków w całej historii PRL.
Leszek Biernacki
Leszek Biernacki / NSZZ Solidarność Wszechnica

Powodem do rozpoczęcia strajku była sytuacja w Wyższej Szkole Inżynierskiej, gdzie władze mianowały rektora Michała Hebdę bez wymaganych procedur i łamiąc zawarte porozumienia. Wiosną 1981 roku została zmieniona ordynacja wyborcza, która faworyzowała prof. Hebdę. Efektem sporu o ordynację było usunięcie z Senatu uczelni przedstawicieli NSZZ „Solidarność” i Niezależnego Zrzeszenia Studentów. Wybór rektora został następnie zatwierdzony przez ministra nauki, szkolnictwa wyższego i techniki pomimo protestów Konferencji Rektorów Szkół Wyższych.

Wybory w radomskiej uczelni stały się elementem walki o ducha ustawy o szkolnictwie wyższym. Strajk uzmysłowił społeczności akademickiej, że władze państwowe „tylnym wejściem” wprowadzają stare porządki i sprawdzone metody działania. Nowy–stary rektor zagroził zwolnieniem z pracy strajkujących pracowników. Od 12 listopada 1981 roku przez polskie uczelnie przetoczyła się fala protestów związana z sytuacją w Wyższej Szkole Inżynierskiej w Radomiu. Najdramatyczniejszy charakter miał protest studentów w Wyższej Oficerskiej Szkole Pożarnictwa w Warszawie rozpoczęty 25 listopada 1981 r. Protestujący słuchacze domagali się objęcia WOSP ustawą o szkolnictwie wyższym. 2 grudnia 1981 r. władze dokonały pacyfikacji uczelni przy pomocy helikopterów i wozów bojowych. Akcja ta stanowiła swoiste preludium do wprowadzenia stanu wojennego na terytorium PRL.

www.solidarnosc.gda.pl

 

POLECANE
Ścigany w całej UE Gruzin zatrzymany w Polsce. Obława z udziałem kontrterrorystów pilne
Ścigany w całej UE Gruzin zatrzymany w Polsce. Obława z udziałem kontrterrorystów

Akcja o podwyższonym ryzyku, udział kontrterrorystów i obywatel Gruzji poszukiwany na terenie Unii Europejskiej - to kulisy policyjnych działań przeprowadzonych w Wieluniu. Stołeczni funkcjonariusze zatrzymali czterech cudzoziemców, którzy ukrywali się przed wymiarem sprawiedliwości.

Kilkanaście stopni, a potem zima. Co nas czeka w weekend? Wiadomości
Kilkanaście stopni, a potem zima. Co nas czeka w weekend?

Najpierw odwilż i wiosenne temperatury, a chwilę później nagły powrót zimy. Prognozy IMGW pokazują wyraźnie: ciepły epizod nie potrwa długo, a przed końcem tygodnia czeka nas mocne ochłodzenie i opady śniegu.

Niemiecka rafineria bije na alarm. Sankcje na Rosnieft zagrażają dostawom paliwa pilne
Niemiecka rafineria bije na alarm. Sankcje na Rosnieft zagrażają dostawom paliwa

90 procent paliwa dla Berlina pochodzi z jednego zakładu. Teraz jego kierownictwo ostrzega: amerykańskie sankcje mogą sparaliżować dostawy i uderzyć w cały region.

Wagnerowcy w Bułgarii? Alarm ws. bazy pod Sofią Wiadomości
Wagnerowcy w Bułgarii? Alarm ws. bazy pod Sofią

Uzbrojeni ludzie w rosyjskich mundurach, flaga Federacji Rosyjskiej i silnie strzeżony obiekt w górach nieopodal Sofii. Bułgarskie stowarzyszenie obywatelskie alarmuje: na terytorium państwa NATO może działać baza objętej sankcjami Grupy Wagnera.

Imperium kontratakuje. Nowa afrykańska polityka Trumpa zagraża wpływom Rosji tylko u nas
Imperium kontratakuje. Nowa afrykańska polityka Trumpa zagraża wpływom Rosji

Stany Zjednoczone wracają do gry w Afryce i robią to na twardych zasadach. Administracja Donalda Trumpa stawia na bezpieczeństwo i dostęp do surowców, porzucając dotychczasową politykę wartości. To ruch, który może osłabić rosyjskie wpływy w Sahelu i zmienić układ sił na całym kontynencie.

Miażdżąca krytyka na wysłuchaniu publicznym ws. tzw. ustawy praworządnościowej w Sejmie pilne
Miażdżąca krytyka na wysłuchaniu publicznym ws. tzw. ustawy praworządnościowej w Sejmie

Wtorkowe wysłuchanie publiczne projektu ustawy praworządnościowej pokazało prawdziwe oblicze rządowych eksperymentów z sądownictwem. Zamiast reformy – chaos, zamiast ochrony obywatela – polityczne kalkulacje. Projekt Żurka spotkał się z ostrą krytyką zarówno ze strony ekspertów, jak i środowiska prawniczego.

Dziś setne urodziny Gdyni. IPN otworzył wystawę pt. „Gdynia wczoraj i dziś. Kadry z historii miasta i portu z perspektywy 100-lecia” Wiadomości
Dziś setne urodziny Gdyni. IPN otworzył wystawę pt. „Gdynia wczoraj i dziś. Kadry z historii miasta i portu z perspektywy 100-lecia”

10 lutego 2026 r. w Gdyni otwarto wystawę pt. „Gdynia wczoraj i dziś. Kadry z historii miasta i portu z perspektywy 100-lecia”. W wydarzeniu wziął udział prezes Fundacji Promocji Solidarności Michał Ossowski.

Dziwne zachowanie Czarzastego. Przytulę się do pana... pilne
Dziwne zachowanie Czarzastego. "Przytulę się do pana..."

Zamiast odpowiedzi - spoufalanie i uniki. Gdy dziennikarz TV Republika zapytał Włodzimierza Czarzastego o niewypełnioną ankietę bezpieczeństwa, marszałek Sejmu zareagował w sposób, który wzbudził spore zdziwienie.

Szokujące relacje ks. Olszewskiego. Proces Funduszu Sprawiedliwości pilne
Szokujące relacje ks. Olszewskiego. Proces Funduszu Sprawiedliwości

Po raz pierwszy od początku procesu oskarżeni mogli swobodnie przemówić przed sądem. Podczas trzeciej rozprawy ks. Michał Olszewski opisał, jak był traktowany w trakcie postępowania prowadzonego przez prokuraturę.

Awantura w Sejmie. Żukowska porównała „Burego” do Putina z ostatniej chwili
Awantura w Sejmie. Żukowska porównała „Burego” do Putina

Emocjonalne wystąpienie, ostre oskarżenia i porównanie żołnierza polskiego podziemia niepodległościowego do rosyjskiego dyktatora. Sejmowa debata nad projektem Lewicy zamieniła się w polityczny skandal z Anną Żukowską w roli głównej.

REKLAMA

26 października 1981. Najdłuższy strajk w historii PRL-u

26 października 1981 roku w Wyższej Szkole Inżynierskiej w Radomiu rozpoczął się strajk okupacyjny i trwał aż do 13 grudnia, czyli do wprowadzenia stanu wojennego. Ten 49-dniowy protest był najdłuższym ze wszystkich strajków w całej historii PRL.
Leszek Biernacki
Leszek Biernacki / NSZZ Solidarność Wszechnica

Powodem do rozpoczęcia strajku była sytuacja w Wyższej Szkole Inżynierskiej, gdzie władze mianowały rektora Michała Hebdę bez wymaganych procedur i łamiąc zawarte porozumienia. Wiosną 1981 roku została zmieniona ordynacja wyborcza, która faworyzowała prof. Hebdę. Efektem sporu o ordynację było usunięcie z Senatu uczelni przedstawicieli NSZZ „Solidarność” i Niezależnego Zrzeszenia Studentów. Wybór rektora został następnie zatwierdzony przez ministra nauki, szkolnictwa wyższego i techniki pomimo protestów Konferencji Rektorów Szkół Wyższych.

Wybory w radomskiej uczelni stały się elementem walki o ducha ustawy o szkolnictwie wyższym. Strajk uzmysłowił społeczności akademickiej, że władze państwowe „tylnym wejściem” wprowadzają stare porządki i sprawdzone metody działania. Nowy–stary rektor zagroził zwolnieniem z pracy strajkujących pracowników. Od 12 listopada 1981 roku przez polskie uczelnie przetoczyła się fala protestów związana z sytuacją w Wyższej Szkole Inżynierskiej w Radomiu. Najdramatyczniejszy charakter miał protest studentów w Wyższej Oficerskiej Szkole Pożarnictwa w Warszawie rozpoczęty 25 listopada 1981 r. Protestujący słuchacze domagali się objęcia WOSP ustawą o szkolnictwie wyższym. 2 grudnia 1981 r. władze dokonały pacyfikacji uczelni przy pomocy helikopterów i wozów bojowych. Akcja ta stanowiła swoiste preludium do wprowadzenia stanu wojennego na terytorium PRL.

www.solidarnosc.gda.pl


 

Polecane