Co musisz wiedzieć: 

• Drugi dzień świąt wypada w tym roku w piątek;
• Wielu polskich hierarchów udzieliło na ten dzień dyspensy od postu jakościowego;
• Dyspensy obowiązują w prawie wszystkich polskich diecezjach.

Post

W Kościele katolickim wszystkich wiernych w wieku 18-60 lat post ścisły - tj. ilościowy i jakościowy - obowiązuje dwa dni w roku: w Środę Popielcowa oraz Wielki Piątek. Post ilościowy i jakościowy obejmuje jeden posiłek pełny, czyli do syta i dwa posiłki skromniejsze. Nie spożywa się wtedy również mięsa oraz - zwyczajowo, nie prawnie -  alkoholu.

Natomiast w każdy piątek roku - poza nielicznymi wyjątkami - wierni w wieku 14-60 lat winni są zachowywać post jakościowy - polegający na wstrzemięźliwości od pokarmów mięsnych. Post nie obowiązuje osób poważnie chorych oraz podróżujących.

Wyjątki od postu obejmują uroczystości kościelne przypadające w piątki oraz jeden stały piątek w roku, czyli szósty dzień w oktawie Wielkiej Nocy. Oktawa wielkanocna to jedyny czas w roku, gdy wszystkie dni traktowane są na prawach uroczystości.

Dyspensa

Oprócz wyjątków od piątkowego postu przypadającego na mocy samego prawa, biskupi mogą udzielić dyspensy od wstrzemięźliwości, w wypadkach, gdy uznają oni, że będzie to z korzyścią dla samych wiernych. Jednym z najczęstszych powodów udzielania takiej dyspensy są np. długie weekendy, gdy w ciągu przypada kilka świąt. 

Przypomnijmy także, że obowiązywanie dyspensy lub jej brak związane są z miejscem naszego przebywania, nie tego, skąd pochodzimy. Czyli np. jeśli mieszkamy na stałe w miejscu, w którym biskup nie udzielił dyspensy, ale chwilowo gościmy na terenie diecezji, w której owa dyspensa jest wydana, to jesteśmy dyspensą objęci.

• [wywiad] Wicedyrektor Caritas Polska: Bezdomność coraz częściej dotyka młodych i wykształconych
• Kardynał Grzegorz Ryś objął urząd metropolity krakowskiego
• Kard. Ryś w czasie ingresu: Łaska to nie jest rzecz. Łaska to jest Jezus Chrystus
• Leon XIV: w Jezusie nie ma groźby, a przebaczenie
• Kuria i prokuratura zabrały głos ws. ks. Dukielskiego
• Leon XIV na Anioł Pański: Józef, w wielkim akcie wiary, porzuca ostatnią ostoję bezpieczeństwa
• Największa w Polsce wigilia dla potrzebujących. Kard. Ryś: każdy człowiek nosi w sobie królewską godność
• Ewangelia na IV Niedzielę Adwentu z komentarzem [video]
• Program uroczystości papieskich na Boże Narodzenie
• Czujne oczekiwanie na Boga - Adwent Jana Pawła II

26 grudnia

W tym tygodniu, gdy dzień św. Szczepana, pierwszego męczennika, które samo w sobie postu piątkowego nie znosi, jako drugi dzień świąt Bożego Narodzenia zostało przez wielu hierarchów potraktowane ulgowo i udzielono na niego dyspensy w bardzo wielu polskich diecezjach. Powodem tych dyspens jest zwyczajowo wspólnotowy charakter tego dnia, którym dochodzi do licznych odwiedzin, spotkań rodzinnych, przyjacielskich i sąsiedzkich, wspólnych posiłków, które mają charakter jednoczący.

Na udzielenie dyspensy zdecydowali się hierarchowie z: archidiecezji krakowskiej, archidiecezji warszawskiej, archidiecezji katowickiej, archidiecezji gdańskiej, archidiecezji lubelskiej, archidiecezji częstochowskiej, archidiecezji łódzkiej, archidiecezji poznańskiej, archidiecezji gnieźnieńskiej, archidiecezji przemyskiej, archidiecezji szczecińsko-kamieńskiej, archidiecezji warmińskiej, archidiecezji wrocławskiej, archidiecezji białostockiej. Dyspensy wydali również ordynariusze diecezji: rzeszowskiej, zielonogórsko-gorzowskiej, opolskiej, siedleckiej lednickiej, bydgoskiej, świdnickiej, radomskiej, łomżyńskiej, sosnowieckiej, toruńskiej, pelplińskiej, włocławskiej, gliwickiej, bielsko-żywieckiej, tarnowskiej, sandomierskiej, łowickiej, kaliskiej, zamojsko-lubaczowskiej, koszalińsko-kołobrzeskiej, elbląskiej, ełckiej, warszawsko-praskiej, płockiej.

Biskupi: warszawsko-praski, pelpliński, ełcki i elbląski udzielili ponadto dyspensy na dzień 2 stycznia 2026 roku.

Kilku hierarchów prosi i uczula, by w zamian za zniesiony post, 26 grudnia br. poświęcić się modlitwie z większą gorliwością.