Unijne klauzule bezpieczeństwa nie są wiążące. Prawnik: Mocne prawniczo karty są po stronie Mercosuru

„To tylko jednostronne oświadczenie UE; liczy się umowa” - ocenił na platformie X prawnik prof. Ireneusz C. Kamiński odnośnie do klauzul ochronnych wprowadzonych przez KE do porozumienia UE z Mercosur.
Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen i prezydent Paragwaju Santiago Pena
Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen i prezydent Paragwaju Santiago Pena / PAP/EPA

Co musisz wiedzieć:

  • Unia Europejska oraz Mercosur podpiszą w sobotę w Asunción porozumienie handlowe tworzące strefę wolnego handlu obejmującą ponad 700 mln konsumentów.

  • Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen wskazuje, że umowa ma wzmocnić pozycję europejskiego przemysłu wobec rosnącej konkurencji Chin.

  • Porozumieniu sprzeciwiają się m.in. Polska, Francja i Irlandia; europejscy rolnicy obawiają się napływu tańszej żywności z Ameryki Południowej i wskazują na nierówne standardy produkcji.

  • KE zapewnia, że rynek rolny UE będzie chroniony dzięki niskim kontyngentom i klauzulom ochronnym, jednak Parlament Europejski rozważa skierowanie umowy do Trybunału Sprawiedliwości UE, co może opóźnić jej ratyfikację.

  • Zdaniem prawnika klauzule ochronne nie mogą być wprowadzone w życie, gdyż nie ma ich w umowie.

 

Wczoraj z fanfarami podpisano w Paragwaju umowę UE-Mercosur. Aby nie było mniejszości blokującej w Radzie UE, do umowy dodano tzw. klauzule ochronne. Mają one uprawniać Brukselę do wprowadzenie ceł, jeśli import tzw. wrażliwych produktów (m.in. wołowina, drób, cukier, nabiał) z państw Mercosur wzrośnie o 5% albo ceny na te produkty na rynku UE spadną o taki sam współczynnik”

- napisał prof. Ireneusz. C. Kamiński.

 

Klauzul ochronnych nie ma w umowie

Kluczowe jest to 'mają uprawniać'. Wyjaśniam. Klauzule ochronne nie znajdują się w umowie, lecz w unijnym rozporządzeniu. To tak, jak gdybyśmy wynajmowali mieszkanie, przygotowali z drugą stroną umowę, a potem usłyszeli, że nasz partner jednostronnie dodaje do umowy 'własne klauzule', dotyczące np. wysokości czynszu. Możemy powiedzieć: wiąże nas tylko to, co w umowie. Tak właśnie zachował się Mercosur. Powiedział, głosem ministra Paragwaju, kraju sprawującego obecnie prezydencję w Mercosur, że klauzule go nie wiążą. To tylko jednostronne oświadczenie UE; liczy się umowa”

- wyjaśnił.

 

Mocne karty są po stronie Mercosur”

Co jednak się stanie, gdy UE wprowadzi cła ochronne? Mercosur powtórzy: to nie jest umowa, a tylko wasze dopiski. I podejmie uprawnione prawnie kroki. Może przyjąć jednostronnie własne 'przepisy ochronne', a potem nałożyć cła; może skierować sprawę do panelu arbitrażowego Światowej Organizacji Handlu. Mocne prawniczo karty są po stronie Mercosuru”

- skonstatował.

 

Umowa UE-Mercosur

Unia Europejska i blok państw Ameryki Południowej Mercosur zawarły w sobotę porozumienie handlowe. Utworzy ono strefę wolnego handlu, która obejmie ponad 700 mln konsumentów.

Największe emocje budzi część umowy dotycząca rolnictwa. Finalizowaniu prac nad porozumieniem handlowym towarzyszyły protesty rolników w całej Europie, w tym polskich farmerów. Obawiają się oni zalania unijnego rynku tańszą żywnością z Mercosuru, zwłaszcza mięsem. Europejscy rolnicy uważają za niesprawiedliwe m.in. to, że z jednej strony UE nakłada na własnych producentów wyśrubowane standardy, z drugiej - otwiera się na import z krajów, które nie muszą przestrzegać takich obostrzeń.

Wątpliwości nie rozwiała wzmocniona klauzula ochronna do umowy, którą zaproponowała Komisja Europejska. Mechanizm mający – zgodnie z oficjalną retoryką KE - chronić rynek przed zaburzeniami wywołanymi wolnym handlem jest częścią wszystkich porozumień handlowych zawieranych przez UE. W przypadku umowy z Mercosurem Wspólnota przyjęła jego wzmocnioną wersję.

KE przekonywała, że klauzula ochronna może prowadzić do wyłączenia korzyści celnych dla producentów produktów wrażliwych takich jak wołowina, drób, nabiał, cukier i etanol z bloku Mercosur w przypadku nagłego wzrostu importu tych towarów lub spadku ich cen na unijnym rynku. W toku prac legislacyjnych znacząco wzmocniono klauzulę - w miejsce 10-proc. progu dotyczącego spadku cen zaproponowanego przez KE przyjęte zostało 5 proc. Ma to w założeniach KE pozwolić to na dużo szybszą reakcję w przypadku ewentualnych zaburzeń na rynku.

 


 

POLECANE
Tusk chce przyjąć unijny SAFE w drodze uchwały gorące
Tusk chce przyjąć unijny SAFE w drodze uchwały

„Jeżeli pojawi się weto prezydenta, będziemy gotowi z projektem uchwały ws. SAFE” - zapowiedział premier Donald Tusk.

Kancelaria Prezydenta ujawnia ramy programu „Polski SAFE 0%” gorące
Kancelaria Prezydenta ujawnia ramy programu „Polski SAFE 0%”

Kancelaria Prezydenta przedstawiła we wtorek ramy programu „Polski SAFE 0%”.

Jeden z najwyższych urzędników Iranu grozi Trumpowi „wyeliminowaniem” z ostatniej chwili
Jeden z najwyższych urzędników Iranu grozi Trumpowi „wyeliminowaniem”

Jeden z najwyższych urzędników Iranu ostrzegł prezydenta Donalda Trumpa, aby “uważał, aby nie zostać wyeliminowanym” podczas operacji Epic Fury, amerykańskiego zaangażowania wojskowego mającego na celu zneutralizowanie najbardziej płodnego państwa terrorystycznego na świecie – poinformował portal Breitbart.

Komunikat dla mieszkańców woj. świętokrzyskiego z ostatniej chwili
Komunikat dla mieszkańców woj. świętokrzyskiego

Ostrzeżenie w województwie świętokrzyskim. Oszuści znów polują na osoby starsze metodami "na wnuczka", "na policjanta" lub "na pracownika banku".

Wypadek z udziałem minister kultury. Prokuratura chce umorzyć sprawę z ostatniej chwili
Wypadek z udziałem minister kultury. Prokuratura chce umorzyć sprawę

Prokuratura Rejonowa Warszawa Śródmieście w Warszawie skierowała w dniu 9 marca 2026 roku do Sądu Rejonowego dla Warszawy Śródmieścia w Warszawie wniosek o warunkowe umorzenie postępowania ws. wymuszenia pierwszeństwa przejazdu przez Martę Cienkowską i potrącenia przez nią motocyklisty.

Glapiński po spotkaniu u prezydenta ws. SAFE: Zaprezentowałem konkretne działania z ostatniej chwili
Glapiński po spotkaniu u prezydenta ws. SAFE: Zaprezentowałem konkretne działania

„Podczas spotkania podkreśliłem, że NBP jest instytucją apolityczną i nie uczestniczy w żadnych sporach politycznych” - oświadczył prof. Adam Glapiński po spotkaniu u prezydenta ws. SAFE.

Koniec spotkania w Pałacu Prezydenckim. Tusk: Polska potrzebuje szybkich, dużych pieniędzy z ostatniej chwili
Koniec spotkania w Pałacu Prezydenckim. Tusk: "Polska potrzebuje szybkich, dużych pieniędzy"

– Nie mamy pieniędzy, mamy słowa, projekt ustawy. Polska bezwzględnie potrzebuje szybkich, dużych, będących w naszej dyspozycji pieniędzy, żeby armia była dobrze wyposażona – powiedział po spotkaniu w Pałacu Prezydenckim premier Donald Tusk.

Unijna pożyczka SAFE. Szef KPRP zabrał głos z ostatniej chwili
Unijna pożyczka SAFE. Szef KPRP zabrał głos

– Prezydent nie podjął jeszcze decyzji ws. ustawy wdrażającej unijny program SAFE – poinformował szef Kancelarii Prezydenta Zbigniew Bogucki. Jednocześnie do Sejmu trafił prezydencki projekt ustawy o Polskim Funduszu Inwestycji Obronnych realizujący "Polski SAFE 0 proc.".

Wyłączenia prądu w Małopolsce. Komunikat dla mieszkańców z ostatniej chwili
Wyłączenia prądu w Małopolsce. Komunikat dla mieszkańców

Mieszkańcy wielu powiatów w województwie małopolskim powinni przygotować się na planowane przerwy w dostawie energii elektrycznej. Operator Tauron opublikował aktualne harmonogramy wyłączeń dla wielu rejonów dystrybucji. Na liście znalazły się duże miasta, takie jak Kraków, Tarnów czy Nowy Sącz, jak i wiele mniejszych miejscowości. Sprawdź, czy Twoja ulica znajduje się na liście.

Kancelaria Prezydenta reaguje na słowa Tuska. Krótki komunikat z ostatniej chwili
Kancelaria Prezydenta reaguje na słowa Tuska. Krótki komunikat

Po słowach Donalda Tuska o możliwym wecie ustawy dotyczącej programu SAFE głos zabrała Kancelaria Prezydenta. Przekaz z Pałacu Prezydenckiego jest na razie bardzo krótki.

REKLAMA

Unijne klauzule bezpieczeństwa nie są wiążące. Prawnik: Mocne prawniczo karty są po stronie Mercosuru

„To tylko jednostronne oświadczenie UE; liczy się umowa” - ocenił na platformie X prawnik prof. Ireneusz C. Kamiński odnośnie do klauzul ochronnych wprowadzonych przez KE do porozumienia UE z Mercosur.
Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen i prezydent Paragwaju Santiago Pena
Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen i prezydent Paragwaju Santiago Pena / PAP/EPA

Co musisz wiedzieć:

  • Unia Europejska oraz Mercosur podpiszą w sobotę w Asunción porozumienie handlowe tworzące strefę wolnego handlu obejmującą ponad 700 mln konsumentów.

  • Przewodnicząca Komisji Europejskiej Ursula von der Leyen wskazuje, że umowa ma wzmocnić pozycję europejskiego przemysłu wobec rosnącej konkurencji Chin.

  • Porozumieniu sprzeciwiają się m.in. Polska, Francja i Irlandia; europejscy rolnicy obawiają się napływu tańszej żywności z Ameryki Południowej i wskazują na nierówne standardy produkcji.

  • KE zapewnia, że rynek rolny UE będzie chroniony dzięki niskim kontyngentom i klauzulom ochronnym, jednak Parlament Europejski rozważa skierowanie umowy do Trybunału Sprawiedliwości UE, co może opóźnić jej ratyfikację.

  • Zdaniem prawnika klauzule ochronne nie mogą być wprowadzone w życie, gdyż nie ma ich w umowie.

 

Wczoraj z fanfarami podpisano w Paragwaju umowę UE-Mercosur. Aby nie było mniejszości blokującej w Radzie UE, do umowy dodano tzw. klauzule ochronne. Mają one uprawniać Brukselę do wprowadzenie ceł, jeśli import tzw. wrażliwych produktów (m.in. wołowina, drób, cukier, nabiał) z państw Mercosur wzrośnie o 5% albo ceny na te produkty na rynku UE spadną o taki sam współczynnik”

- napisał prof. Ireneusz. C. Kamiński.

 

Klauzul ochronnych nie ma w umowie

Kluczowe jest to 'mają uprawniać'. Wyjaśniam. Klauzule ochronne nie znajdują się w umowie, lecz w unijnym rozporządzeniu. To tak, jak gdybyśmy wynajmowali mieszkanie, przygotowali z drugą stroną umowę, a potem usłyszeli, że nasz partner jednostronnie dodaje do umowy 'własne klauzule', dotyczące np. wysokości czynszu. Możemy powiedzieć: wiąże nas tylko to, co w umowie. Tak właśnie zachował się Mercosur. Powiedział, głosem ministra Paragwaju, kraju sprawującego obecnie prezydencję w Mercosur, że klauzule go nie wiążą. To tylko jednostronne oświadczenie UE; liczy się umowa”

- wyjaśnił.

 

Mocne karty są po stronie Mercosur”

Co jednak się stanie, gdy UE wprowadzi cła ochronne? Mercosur powtórzy: to nie jest umowa, a tylko wasze dopiski. I podejmie uprawnione prawnie kroki. Może przyjąć jednostronnie własne 'przepisy ochronne', a potem nałożyć cła; może skierować sprawę do panelu arbitrażowego Światowej Organizacji Handlu. Mocne prawniczo karty są po stronie Mercosuru”

- skonstatował.

 

Umowa UE-Mercosur

Unia Europejska i blok państw Ameryki Południowej Mercosur zawarły w sobotę porozumienie handlowe. Utworzy ono strefę wolnego handlu, która obejmie ponad 700 mln konsumentów.

Największe emocje budzi część umowy dotycząca rolnictwa. Finalizowaniu prac nad porozumieniem handlowym towarzyszyły protesty rolników w całej Europie, w tym polskich farmerów. Obawiają się oni zalania unijnego rynku tańszą żywnością z Mercosuru, zwłaszcza mięsem. Europejscy rolnicy uważają za niesprawiedliwe m.in. to, że z jednej strony UE nakłada na własnych producentów wyśrubowane standardy, z drugiej - otwiera się na import z krajów, które nie muszą przestrzegać takich obostrzeń.

Wątpliwości nie rozwiała wzmocniona klauzula ochronna do umowy, którą zaproponowała Komisja Europejska. Mechanizm mający – zgodnie z oficjalną retoryką KE - chronić rynek przed zaburzeniami wywołanymi wolnym handlem jest częścią wszystkich porozumień handlowych zawieranych przez UE. W przypadku umowy z Mercosurem Wspólnota przyjęła jego wzmocnioną wersję.

KE przekonywała, że klauzula ochronna może prowadzić do wyłączenia korzyści celnych dla producentów produktów wrażliwych takich jak wołowina, drób, nabiał, cukier i etanol z bloku Mercosur w przypadku nagłego wzrostu importu tych towarów lub spadku ich cen na unijnym rynku. W toku prac legislacyjnych znacząco wzmocniono klauzulę - w miejsce 10-proc. progu dotyczącego spadku cen zaproponowanego przez KE przyjęte zostało 5 proc. Ma to w założeniach KE pozwolić to na dużo szybszą reakcję w przypadku ewentualnych zaburzeń na rynku.

 



 

Polecane