Co musisz wiedzieć:

• Rząd Donalda Tuska przyjął uchwałę w sprawie Programu Polska Zbrojna.
• Ministrowie obrony i finansów zostali upoważnieni do podpisania umowy dotyczącej SAFE.
• Mec. Bartosz Lewandowski wskazuje, jakie będą tego konsekwencje.

Posunięcie Tuska? „Ryzykowne”

Pytany, jakie będą konsekwencje przyjęcia SAFE w drodze uchwały, mec. Bartosz Lewandowski odpowiada:

„To jest bardzo ryzykowne pod względem prawnym ze strony tych osób, które będą zawierały tę umowę dlatego, że przyjęcie tego typu zobowiązania finansowego na Polskę, Skarb Państwa, zdecydowanie powinno mieć formę ustawy, która wskazałaby na poszczególne regulacje i sposoby wydatkowania pieniędzy”.

Prawnik wskazuje, że to nie jest tak, że rząd sobie zawiera jakąkolwiek umowę z Unią Europejską, czy jej organami, obciążając tym samym na wiele lat na potężne kwoty Skarb Państwa i może to zrobić na podstawie uchwały Rady Ministrów, która jest aktem prawa wewnętrznego, a nie aktem prawa powszechnie obowiązującego.

• SAFE to przebiegły niemiecki biznesplan
• Pilny komunikat dla klientów Alior Banku
• Wyłączenia prądu w Małopolsce. Komunikat dla mieszkańców
• ZUS wydał pilny komunikat
• Wraz z wetem prezydenta ws. SAFE posypie się plan KE rabunku i neutralizacji Polski
• „Plan B” dla Ukrainy? Niech Zełenski sięgnie po pieniądze oligarchów
• Telus o sytuacji rolników: Drogie paliwo, drogie nawozy, tanie zboże i brak pomocy tego rządu
• TVN w cieniu wielkiej transakcji. Chińczycy wracają do gry

Potrzebna jest ustawa

„Te reguły wydatkowania środków powinny być ujęte w ustawie i wszelkie wydatki tego typu, co jest w ogóle fundamentem parlamentaryzmu w Europie, powinny być określone przez Sejm, Senat i Prezydenta RP, a zatem w odpowiednim akcie prawa powszechnie obowiązującego. Jeżeli więc ktoś podejmuje takie ryzyko przyjęcia zobowiązań finansowych w tak dużej skali, to to już nie jest w kwestii Trybunału Stanu, ale to jest po prostu kwestia odpowiedzialności karnej za przekroczenie uprawnień, co może się wiązać w przyszłości z potencjalnym postępowaniem karnym”

- zauważa mec. Lewandowski.

Czy umowa będzie ważna?

Dopytywany, czy w ten sposób – w drodze uchwały – zawarta umowa z Komisją Europejską będzie w ogóle ważna, mec. Lewandowski wyjaśnia:

„Wszystko zależy od tego, jakie to porozumienie ma być zawarte. Nie znam szczegółów tej umowy, pomiędzy jakim podmiotem zostanie ona zawarta. Nie widziałem tego dokumentu, więc ciężko mi tutaj powiedzieć, czy jest to ważne. Na pewno w sytuacji, w której rząd w Polsce się zmieni, zdecydowanie będzie miał argument prawny do tego, żeby odmówić płatności ewentualnych rat, które zostaną na Polskę nałożone, dlatego że nie ma możliwości prawnej, żeby obciążać Skarb Państwa tak wielkim obciążeniem finansowym bez decyzji polskiego parlamentu i decyzji polskiego prezydenta”.

Weto prezydenta

Prezydent zapowiedział, że nie podpisze ustawy dotyczącej europejskiego mechanizmu SAFE. W specjalnym orędziu ostrzegł, że rozwiązanie to oznacza wieloletnie zadłużenie Polski i może prowadzić do ograniczenia suwerenności w kwestiach bezpieczeństwa.

Unijny SAFE

Pieniądze z unijnego programu SAFE mają zostać przeznaczone na sfinansowanie 139 projektów, które wesprą wojsko, ale też np. Policję, Straż Graniczną, SOP czy budowę ważnej dla bezpieczeństwa infrastruktury. Z pieniędzy mają zostać zakupione np. kolejne bojowe wozy piechoty Borsuk, armatohaubice Krab, systemy antydronowe i drony, systemy rozpoznawcze, a także np. europejskie tankowce powietrzne dla polskiego lotnictwa.

Propozycja „polski SAFE 0 proc.”

Program „polski SAFE 0%” został przedstawiony w ubiegłą środę przez prezydenta oraz prezesa NBP jako alternatywa dla unijnego programu SAFE. Według zapowiedzi ma on zapewnić znaczące środki na modernizację polskiej armii.

SAFE 0 proc. ma zagwarantować 185 mld zł, które nie będą wiązać się z kredytem, zmianą sytuacji w UE, będą miały potrzebną polskim siłom zbrojnym elastyczność w wyborze sprzętu.