Podczas gdy uwaga opinii międzynarodowej skupia się obecnie przede wszystkim na wojnie w Europie Wschodniej i kryzysie bezpieczeństwa regionalnego wywołanym niesprowokowaną agresją rosyjską, należy pamiętać, że na drugim końca świata sytuacja w Afganistanie nadal budzi olbrzymie zaniepokojenie - tym bardziej po przejęciu władzy w tym kraju przez talibów. To, co się tam dzieje po zmianie władzy w Kabulu nie tylko zagraża bezpieczeństwu w skali międzynarodowej oraz sprzyja gwałtownemu wzrostowi radykalizmu i terroryzmu, ale przejęcie rządów przez Talibów spowodowało również, a przynajmniej pogłębiło, katastrofę humanitarną w afgańskim społeczeństwie. Dodatkowo potęgowane jest to przez opresyjne prawa wprowadzane przez reżim talibów, które ograniczają wolność zwykłych obywateli, zwłaszcza kobiet. W obliczu obecnego kryzysu Rada Bezpieczeństwa Organizacji Narodów Zjednoczonych w ostatnich dniach ,a dokładnie 17 marca 2022 roku przedłużyła na 12 miesięcy mandat specjalnej misji politycznej ONZ w tym kraju – Misji Pomocy ONZ w Afganistanie (UNAMA). Spośród 15 członków Rady 14 głosowało za rezolucją nr 2626 /2022. Wstrzymał się od głosu, uwaga, przedstawiciel... Rosji. Rezolucja potwierdziła silne zaangażowanie ONZ na rzecz suwerenności, niezależności, integralności terytorialnej i jedności narodowej Afganistanu, a także jej stałe wsparcie dla ludności  tego kraju oraz uznała, że zintegrowane i spójne podejście odpowiednich podmiotów politycznych, humanitarnych i rozwojowych w ramach Organizacji Narodów Zjednoczonych i poza ONZ, zgodnie z ich odpowiednimi mandatami, ma kluczowe znaczenie dla budowania i utrzymywania pokoju w Afganistanie.

ONZ: niech Talibowie nie wspierają islamskich terrorystów...

Rezolucja ONZ potwierdza znaczenie walki z terroryzmem w Afganistanie i wzywa do zagwarantowania, że terytorium Afganistanu nie powinno być i nie będzie wykorzystywane do grożenia atakiem lub atakowania jakiegokolwiek kraju, do planowania lub finansowania aktów terrorystycznych lub do schronienia i szkolenia terrorystów. Rada Bezpieczeństwa ONZ zażądała, aby żadna organizacja afgańska lub osoby indywidualne nie wspierały terrorystów działających na terytorium jakiegokolwiek innego kraju. Uznając potrzebę rozwiązania kryzysu humanitarnego w Afganistanie, rezolucja traktuje priorytetowo koordynację i ułatwianie, zgodnie z prawem międzynarodowym, w tym międzynarodowym prawem humanitarnym dostarczania pomocy humanitarnej i środków finansowych na wsparcie działań w tym obszarze oraz wzmacnianie współpracy i spójności działań w całym Afganistanie, a także pracy na rzecz poprawy dostępności wszelkich działań agencji humanitarnych i rozwojowych. Jednocześnie Rada zaapelowała aby personel agencji i struktur ONZ w Afganistanie pomagał wszystkim Afgańczykom, bez względu na płeć, ale także w większym stopniu uwzględniał w działaniach pomocowych wszystkie grupy etniczne i wszystkie regiony kraju, wspierając wszystkich potrzebujących, w tym kobiet, dzieci, przesiedleńców, mniejszości i osoby niepełnosprawne. Najwyższa władza ONZ domagała się także wspierania wysiłków na rzecz tworzenia warunków sprzyjających dobrowolnemu, bezpiecznemu, godnemu i trwałemu powrotowi oraz reintegracji osób wewnętrznie przesiedlonych i uchodźców poza granice państwa.

Taliban, kobiety i apele...

Inne wymienione zadania obejmują promowanie praw człowieka, "wspieranie i promowanie równości płci" oraz monitorowanie sytuacji ludności cywilnej. Rezolucja nakazuje Misji Pomocy ONZ -  UNAMA „włączyć uwzględnianie problematyki płci”, a także - cytuje tu retorykę godną Nowego Jorku, gdzie mieści się centrala Narodów Zjednoczonych - „promować równość płci, upodmiotowienie kobiet i dziewcząt oraz pełną ochronę ich praw człowieka, w tym edukacji oraz pełnego, równego, znaczącego i bezpiecznego uczestnictwa, zaangażowania i przywództwa kobiet na wszystkich poziomach i etapach podejmowania decyzji.” Rezolucja wzywa afgańskie podmioty polityczne i zainteresowane strony – w tym odpowiednie władze w razie potrzeby – do koordynowania z UNAMA realizacji jej mandatu i zapewnienia bezpieczeństwa, ochrony i swobody przepływu personelu.

Rezolucja ONZ wspiera również współpracę regionalną w celu promowania stabilności i pokoju, a także pomocy Afganistanowi w wykorzystywaniu jego roli w sercu Azji do promowania współpracy regionalnej, opartej na przejrzystości, otwartości i inkluzywności. Stwierdza też: „Z zadowoleniem przyjmujemy wspólne wysiłki wzmocnienia dialogu i współpracy oraz wspieranie wspólnych celów rozwoju gospodarczego w całym regionie oraz ułatwienie skoordynowanego podejścia krajów i organizacji w regionie do przyczynienia się do (budowy - dop.R.Cz) stabilnego i dostatniego Afganistanu”.

Po co legitymizować islamskich radykałów?

Odnowienie rezolucji ONZ jest pożądanym krokiem i interwencją we właściwym czasie. Świat po prostu nie może porzucić Afganistanu i jego godnej współczucia ludności cywilnej. Musi stawić czoła nie tylko katastrofie humanitarnej, ale także kaprysom represyjnego reżimu. Ponadto społeczność globalna musi dopilnować, aby pomoc humanitarna nie była przekazywana za pośrednictwem talibów czyli rządu w Kabulu, ale poprzez  partnerów-organizacje humanitarne. Społeczność międzynarodowa musi również uważać na wysiłki talibów, aby wykorzystać sytuację humanitarną w Afganistanie jako środek do zdobycia legitymizacji różnych rządów dla swojej fundamentalistycznej islamskiej władzy.

*Jest to polska wersja artykułu autorstwa b. wiceprzewodniczącego Parlamentu Europejskiego, który ukazał się właśnie w „New Delhi Times” pt. „United Nations renews its commitments in Afghanistan"

*tekst ukazał się w „Gazecie Polskiej Codziennie” (31.03.2022)