Cukrzyca i depresja idą w parze

Ponad 30 proc. osób chorujących na cukrzycę cierpi jednocześnie z powodu depresji. Tacy pacjenci często są oporni na leczenie i doświadczają powikłań. Aby znaleźć skuteczne metody ich leczenia, naukowcy muszą poznać mechanizmy prowadzące do wspólnego przebiegu chorób psychicznych i metabolicznych. Takie badania prowadzi dr Katarzyna Głombik z Instytutu Farmakologii PAN w Krakowie.
/ pixabay.com
Ponad 30 proc. osób chorujących na cukrzycę cierpi jednocześnie z powodu depresji. Tacy pacjenci często są oporni na leczenie i doświadczają powikłań. Aby znaleźć skuteczne metody ich leczenia, naukowcy muszą poznać mechanizmy prowadzące do wspólnego przebiegu chorób psychicznych i metabolicznych. Takie badania prowadzi dr Katarzyna Głombik z Instytutu Farmakologii PAN w Krakowie.

Zależność między cukrzycą a depresją jest dwukierunkowa. Od kilku lat pojawiają się także doniesienia naukowe sugerujące związek zachowań depresyjnych z zaburzeniami metabolicznymi, na przykład cukrzycą.

Dr Głombik szuka zaburzeń, jakie dokonują się w mózgu zwierząt pod wpływem stresu - w modelu depresji. Bada też wpływ leków przeciwdepresyjnych na te zmiany. Leki przeciwdepresyjne mogą bowiem także modulować wrażliwość tkanek na insulinę.

Dotychczas nie badano wpływu leków przeciwdepresyjnych na szlaki wewnątrzkomórkowego przekazu sygnału związanego z insuliną i metabolizmem w mózgu. Mam nadzieję, że w przyszłości wyniki moich badań mogą stanowić cenną wskazówkę dla lekarzy decydujących o wyborze farmakoterapii, zwłaszcza u pacjentów, u których stwierdza się występowanie obu jednostek chorobowych – mówi dr Głombik.


Jej zdaniem w dobie jednoczesnego występowania wielu chorób u pacjenta terapia spersonalizowana staje się koniecznością. Badaczka ma nadzieję, że wyniki jej badań będzie można wykorzystać w poszukiwaniu nowych leków na choroby ośrodkowego układu nerwowego, celowanych w mitochondria.

Dr Głombik jest też kierownikiem projektu Narodowego Centrum Nauki, w którym sprawdza, jak cukrzyca matki wpływa na zaburzenia w aktywacji układu immunologicznego w mózgu potomstwa (aktywację inflamasomu NLRP3).

W tym projekcie oceniam także wpływ używanych w klinice leków przeciwcukrzycowych o potencjale przeciwzapalnym na mechanizmy immunoaktywacji. Mam nadzieję, że zaplanowane badania rzucą światło na zależność pomiędzy cukrzycą podczas ciąży a dysfunkcjami w rozwoju układu nerwowego potomstwa – tłumaczy rozmówczyni PAP.


Jak wyjaśnia, dotychczas nie prowadzono badań, których celem było wyjaśnienie roli NLRP3 jako potencjalnej ścieżki wiodącej od uszkodzenia mitochondriów do aktywacji zapalnej u potomstwa matek z cukrzycą ciążową.

Badaczka stawiała swoje pierwsze naukowe kroki w Zakładzie Genetyki i Ewolucjonizmu Uniwersytetu Jagiellońskiego. Na tej samej uczelni ukończyła podyplomowo matematykę. W Zakładzie Neuroendokrynologii Doświadczalnej Instytutu Farmakologii PAN w Krakowie podjęła pracę przy projekcie „Depresja-mechanizmy-terapia”, a później już w ramach pracy doktorskiej, w ramach Interdyscyplinarnych Studiów Doktoranckich „Nauki molekularne dla medycyny” w Instytucie Farmakologii i Collegium Medicum UJ.

Jest laureatką stypendium START Fundacji na rzecz Nauki Polskiej. Obecnie uczy się nowoczesnych technik stosowanych do badania mitochondriów w Institute for Research in Biomedicine w Barcelonie (Hiszpania). Staż jest wynikiem stypendium z funduszy Europejskiej Federacji Stowarzyszeń Immunologicznych (European Federation of Immunological Societies).

PAP – Nauka w Polsce, Karolina Duszczyk

 

POLECANE
Komunikat dla mieszkańców Warszawy Wiadomości
Komunikat dla mieszkańców Warszawy

Zbliża się kolejny etap badań archeologicznych na terenie dawnego Pałacu Brühla. Obszar został właśnie ogrodzony i oczyszczony. Będą to pierwsze prace wykopaliskowe w tym miejscu od czasu uprzątnięcia go po zakończeniu II wojny światowej - poinformowano w piątek na FB Pałacu Saskiego.

Oglądalność programów informacyjnych w styczniu. TV Republika przed TVN24, Wpolsce24 przed Polsat News z ostatniej chwili
Oglądalność programów informacyjnych w styczniu. TV Republika przed TVN24, Wpolsce24 przed Polsat News

W styczniu 2026 roku Telewizja Republika utrzymała pozycję lidera wśród kanałów informacyjnych pod względem średniej liczby widzów w rynku telewizyjnym. Z danych Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji wynika, że w ciągu miesiąca średnio 324 594 osoby oglądały programy tej stacji.

Nie żyje aktor znany z kultowych seriali z ostatniej chwili
Nie żyje aktor znany z kultowych seriali

Nie żyje Charles C. Stevenson Jr., amerykański aktor charakterystyczny, którego twarz przez dekady pojawiała się w najpopularniejszych serialach i filmach. Artysta zmarł w wieku 95 lat. Informację o jego śmierci potwierdził syn aktora, Scott, w rozmowie z mediami.

Pod znakiem 80. rocznicy obecności V Brygady Wileńskiej AK na Pomorzu. Najbliższe plany gdańskiego IPN Wiadomości
Pod znakiem 80. rocznicy obecności V Brygady Wileńskiej AK na Pomorzu. Najbliższe plany gdańskiego IPN

6 lutego w siedzibie IPN Oddział w Gdańsku odbył się briefing prasowy, podczas którego zaprezentowane zostały najważniejsze działania tej instytucji przygotowane na najbliższe miesiące. Rok 2026 przebiegnie pod znakiem obchodów 80. rocznicy obecności V Brygady Wileńskiej Armii Krajowej na Pomorzu.

Prokuratura Krajowa wydała list gończy za Zbigniewem Ziobro z ostatniej chwili
Prokuratura Krajowa wydała list gończy za Zbigniewem Ziobro

Prokurator wydał w piątek postanowienie o poszukiwaniu podejrzanego, byłego ministra sprawiedliwości Zbigniewa Ziobry, listem gończym – poinformowała Prokuratura Krajowa. List gończy z wizerunkiem i danymi Ziobry został opublikowany na stronie Komendy Stołecznej Policji.

Planował zamach na szkołę. 18-latek odpowie przed sądem Wiadomości
Planował zamach na szkołę. 18-latek odpowie przed sądem

Osiemnastolatek z Podkarpacia, podejrzewany o inspirowanie się ideologią dżihadystyczną i planowanie masowego zamachu, stanie przed sądem. Akt oskarżenia przeciwko Remigiuszowi Ż. trafił do Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu. Prokuratura nie ma wątpliwości, że działania młodego mężczyzny stanowiły realne zagrożenie dla życia i zdrowia innych osób.

Norweska księżna kaja się za znajomość z Epsteinem z ostatniej chwili
Norweska księżna kaja się za znajomość z Epsteinem

Norweski dwór królewski opublikował w piątek oświadczenie, w którym żona następcy tronu, księżna Mette-Marit przeprosiła za znajomość z amerykańskim finansistą i przestępcą seksualnym Jeffreyem Epsteinem i zawiedzenie zaufania opinii publicznej.

Pogoda na najbliższe dni. IMGW wydał komunikat z ostatniej chwili
Pogoda na najbliższe dni. IMGW wydał komunikat

Jak informuje Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej, nad Wyspami Brytyjskimi i Atlantykiem, i częściowo nad Półwyspem Iberyjskim oraz od Morza Czarnego po Bałkany oddziaływać będą niże. Większość kontynentu, w tym Polska, będzie w słabogradientowym obszarze obniżonego ciśnienia, jedynie nad Skandynawią rozbuduje się odrębny wyż, który swym zasięgiem zacznie obejmować także Polskę. Pozostaniemy w masie powietrza polarnego morskiego, początkowo cieplejszej, stopniowo od północy wypieranej przez powietrze chłodniejsze.

Ruszył proces Barbary Nowackiej pilne
Ruszył proces Barbary Nowackiej

Ruszył proces minister edukacji narodowej Barbary Nowackiej z powództwa prof. Wojciecha Roszkowskiego.

Gratka dla fanów astronomii. Zaskakujące odkrycie teleskopu Webba Wiadomości
Gratka dla fanów astronomii. Zaskakujące odkrycie teleskopu Webba

Kosmiczny Teleskop Jamesa Webba umożliwił astronomom odkrycie najstarszej znanej protogromady galaktyk. Obiekt o nazwie JADES-ID1 zaczął się formować około 1 miliarda lat po Wielkim Wybuchu. Światło, które dzisiaj dociera do Ziemi, wędrowało przez 12,7 miliarda lat.

REKLAMA

Cukrzyca i depresja idą w parze

Ponad 30 proc. osób chorujących na cukrzycę cierpi jednocześnie z powodu depresji. Tacy pacjenci często są oporni na leczenie i doświadczają powikłań. Aby znaleźć skuteczne metody ich leczenia, naukowcy muszą poznać mechanizmy prowadzące do wspólnego przebiegu chorób psychicznych i metabolicznych. Takie badania prowadzi dr Katarzyna Głombik z Instytutu Farmakologii PAN w Krakowie.
/ pixabay.com
Ponad 30 proc. osób chorujących na cukrzycę cierpi jednocześnie z powodu depresji. Tacy pacjenci często są oporni na leczenie i doświadczają powikłań. Aby znaleźć skuteczne metody ich leczenia, naukowcy muszą poznać mechanizmy prowadzące do wspólnego przebiegu chorób psychicznych i metabolicznych. Takie badania prowadzi dr Katarzyna Głombik z Instytutu Farmakologii PAN w Krakowie.

Zależność między cukrzycą a depresją jest dwukierunkowa. Od kilku lat pojawiają się także doniesienia naukowe sugerujące związek zachowań depresyjnych z zaburzeniami metabolicznymi, na przykład cukrzycą.

Dr Głombik szuka zaburzeń, jakie dokonują się w mózgu zwierząt pod wpływem stresu - w modelu depresji. Bada też wpływ leków przeciwdepresyjnych na te zmiany. Leki przeciwdepresyjne mogą bowiem także modulować wrażliwość tkanek na insulinę.

Dotychczas nie badano wpływu leków przeciwdepresyjnych na szlaki wewnątrzkomórkowego przekazu sygnału związanego z insuliną i metabolizmem w mózgu. Mam nadzieję, że w przyszłości wyniki moich badań mogą stanowić cenną wskazówkę dla lekarzy decydujących o wyborze farmakoterapii, zwłaszcza u pacjentów, u których stwierdza się występowanie obu jednostek chorobowych – mówi dr Głombik.


Jej zdaniem w dobie jednoczesnego występowania wielu chorób u pacjenta terapia spersonalizowana staje się koniecznością. Badaczka ma nadzieję, że wyniki jej badań będzie można wykorzystać w poszukiwaniu nowych leków na choroby ośrodkowego układu nerwowego, celowanych w mitochondria.

Dr Głombik jest też kierownikiem projektu Narodowego Centrum Nauki, w którym sprawdza, jak cukrzyca matki wpływa na zaburzenia w aktywacji układu immunologicznego w mózgu potomstwa (aktywację inflamasomu NLRP3).

W tym projekcie oceniam także wpływ używanych w klinice leków przeciwcukrzycowych o potencjale przeciwzapalnym na mechanizmy immunoaktywacji. Mam nadzieję, że zaplanowane badania rzucą światło na zależność pomiędzy cukrzycą podczas ciąży a dysfunkcjami w rozwoju układu nerwowego potomstwa – tłumaczy rozmówczyni PAP.


Jak wyjaśnia, dotychczas nie prowadzono badań, których celem było wyjaśnienie roli NLRP3 jako potencjalnej ścieżki wiodącej od uszkodzenia mitochondriów do aktywacji zapalnej u potomstwa matek z cukrzycą ciążową.

Badaczka stawiała swoje pierwsze naukowe kroki w Zakładzie Genetyki i Ewolucjonizmu Uniwersytetu Jagiellońskiego. Na tej samej uczelni ukończyła podyplomowo matematykę. W Zakładzie Neuroendokrynologii Doświadczalnej Instytutu Farmakologii PAN w Krakowie podjęła pracę przy projekcie „Depresja-mechanizmy-terapia”, a później już w ramach pracy doktorskiej, w ramach Interdyscyplinarnych Studiów Doktoranckich „Nauki molekularne dla medycyny” w Instytucie Farmakologii i Collegium Medicum UJ.

Jest laureatką stypendium START Fundacji na rzecz Nauki Polskiej. Obecnie uczy się nowoczesnych technik stosowanych do badania mitochondriów w Institute for Research in Biomedicine w Barcelonie (Hiszpania). Staż jest wynikiem stypendium z funduszy Europejskiej Federacji Stowarzyszeń Immunologicznych (European Federation of Immunological Societies).

PAP – Nauka w Polsce, Karolina Duszczyk


 

Polecane